kunnen mijn klanten de gegevens van het productpaspoort checken voordat ze kopen

Ja, via de QR-code op de band of de verpakking

Klanten die een band overwegen te koppen, kunnen de gegevens uit het digitale productpaspoort vóór aankoop bekijken door de datadrager — meestal een QR-code — te scannen die op de band, de verpakking of het bijbehorende etiket is aangebracht. Dat is precies het idee achter het paspoort: informatie die nu vaak verspreid staat over datasheets, verpakkingen en website-teksten, komt op één plek samen en is met een telefoon te raadplegen op het moment dat iemand voor het rek staat of online aan het vergelijken is. De verordening regelt dat de datadrager fysiek op of bij het product aanwezig moet zijn, zodat toegang tot het paspoort niet afhankelijk is van een verkoper die de informatie moet opzoeken of aanleveren.

Voor wie dit geldt, en wat een klant er niet mee kan

Dit geldt voor de gegevens die in het paspoort worden opgenomen op basis van de nog vast te stellen productvereisten voor banden: dat zijn technische en duurzaamheidsgegevens, geen prijs, geen voorraadinformatie en geen persoonlijke aankoopgeschiedenis. Een klant die de QR-code scant, ziet dus wat er over het product is vastgelegd — niet of de band bij die specifieke winkel op voorraad ligt of wat andere klanten hebben betaald. Belangrijk is ook het onderscheid tussen wat iedereen mag zien en wat alleen voor bepaalde partijen toegankelijk is: de verordening voorziet in gedifferentieerde toegangsrechten, waarbij sommige gegevens openbaar zijn en andere alleen beschikbaar voor bijvoorbeeld toezichthouders of marktdeelnemers verder in de keten. Welke gegevens voor banden precies openbaar worden, ligt nog niet vast — dat volgt uit de gedelegeerde handeling voor banden zelf. Wat vaststaat is het principe: een deel van het paspoort is voor iedereen te checken, een ander deel niet.

Dit gaat ook niet over een garantie dat de informatie klopt. Het paspoort is een weergave van de gegevens die de fabrikant of importeur heeft aangeleverd; het platform dat het paspoort samenstelt en hosts, controleert niet de juistheid van onderliggende testresultaten of claims. Voor vragen over wie welke gegevens moet aanleveren en waar die verantwoordelijkheid ophoudt, is hoe pak ik het productpaspoort voor banden stap voor stap aan? een goed vervolg.

Nog geen vaste datum, wel een vaste richting

Wanneer klanten dit voor banden daadwerkelijk kunnen doen, hangt af van de gedelegeerde handeling die de precieze eisen voor banden vastlegt. Die datum staat nog niet vast: het ESPR-werkplan 2025-2030 noemt een gedelegeerde handeling voor banden die rond 2027 wordt verwacht, met een verwachte toepassing rond 2029. Zodra die handeling is gepubliceerd, wordt hier de exacte datum vermeld. Tot die tijd staat wel het kader vast waarbinnen dat gaat werken: de artikelen 9, 10, 11 en 14 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) beschrijven al hoe het paspoort en de toegang daartoe technisch en juridisch zijn opgezet, ook al is dat kader nog niet ingevuld met de specifieke gegevens voor banden. Wie nu al wil weten wat er ondertussen te doen is, vindt dat in wat kan ik nu al doen terwijl de regels nog niet definitief zijn?

Wat dit concreet betekent voor een verkoper van banden

Voor een importeur, groothandel of wagenparkbeheerder die banden verkoopt of inkoopt, betekent dit vooral dat de datadrager op het product zelf moet staan en werken, niet alleen op een factuur of in een e-mail. De QR-code moet leiden naar een paspoort dat op het moment van scannen ook echt de actuele gegevens toont — niet naar een dode link of een pagina die pas later wordt gevuld. Wie een platform kiest dat het paspoort samenstelt en tien jaar hoste, doet er goed aan te checken hoe dat platform omgaat met de scheiding tussen openbare en niet-openbare gegevens, en hoe stabiel de link achter de QR-code blijft over die periode. Dat is ook een van de punten om te bekijken bij waar moet ik op letten bij het kiezen van een platform voor het productpaspoort

Verder is het praktisch om na te denken over wat een klant ziet als hij vóór aankoop scant, versus wat een toezichthouder later opvraagt bij een controle — dat zijn niet automatisch dezelfde gegevens, en het is goed om vooraf scherp te hebben welke laag van informatie voor wie bedoeld is. Meer over die controlekant staat in wat vraagt een toezichthouder bij een controle op banden?

De wettelijke basis: artikelen 9, 10, 11 en 14 van de ESPR

Dat het paspoort toegankelijk moet zijn vóór aankoop volgt uit artikel 9 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781), dat het digitale productpaspoort als zodanig invoert en de koppeling met het product regelt. Artikel 10 beschrijft de vereisten waaraan de inhoud van het paspoort moet voldoen, en artikel 11 regelt het technisch ontwerp en de werking, waaronder de eis dat de datadrager fysiek toegankelijk is op of bij het product. Artikel 14 gaat specifiek over het webportaal waarlangs gegevens uit het digitale productpaspoort kunnen worden geraadpleegd, en over de gedifferentieerde toegangsrechten voor verschillende typen gebruikers. Samen vormen deze artikelen de basis voor het antwoord: de mogelijkheid tot inzage bestaat, de precieze inhoud voor banden nog niet.

Wat te doen

Wie nu al banden verkoopt of importeert, kan het beste nagaan welke gegevens al beschikbaar zijn (bijvoorbeeld via bestaande etikettering) en die vast op orde brengen, zodat de overstap naar het digitale paspoort later een kwestie van aansluiten is in plaats van from scratch beginnen. Voor wie meerdere vestigingen heeft en zich afvraagt of die gegevens gedeeld kunnen worden, is kunnen meerdere vestigingen van mijn bedrijf hetzelfde productpaspoort beheren een logische volgende stap.