Geldt het digitaal productpaspoort voor mijn banden?

Nog geen verplichting, maar banden staan wel op de lijst

Op dit moment geldt er voor banden nog geen wettelijke verplichting tot een digitaal productpaspoort. De ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) is de kaderverordening die het systeem van het digitaal productpaspoort mogelijk maakt, maar deze verordening zelf bepaalt niet per productgroep wanneer en hoe het paspoort verplicht wordt. Dat gebeurt via een aparte gedelegeerde handeling per productgroep. Voor banden is zo'n handeling nog niet gepubliceerd. Banden staan wel op het werkplan van de Europese Commissie voor de periode 2025-2030, wat betekent dat de kans reëel is dat er voor deze productgroep regels komen, maar de inhoud en de ingangsdatum liggen nog niet vast.

Waarvoor de kaderverordening wel en niet geldt

Artikel 1 van de ESPR beschrijft het onderwerp en het toepassingsgebied van de verordening: het is een raamwerk dat geldt voor fysieke goederen die op de markt worden gebracht of in gebruik worden gesteld, met een aantal categorieën die buiten het toepassingsgebied vallen (zoals voedingsmiddelen, diervoeders, geneesmiddelen en levende organismen). Banden vallen als fysiek product in beginsel binnen dit brede toepassingsgebied. Dat is echter iets anders dan zeggen dat er al concrete eisen voor banden gelden. De ESPR werkt met productgroepen: pas wanneer de Commissie voor een specifieke groep — bijvoorbeeld banden — een gedelegeerde handeling vaststelt, ontstaan er daadwerkelijke ecodesign-eisen en een verplichting tot een digitaal productpaspoort voor die groep. Zonder zo'n handeling blijft artikel 1 een kader zonder concrete verplichting voor banden.

Het is daarbij ook relevant om onderscheid te maken tussen de band als los product en het voertuig als geheel. Voertuigen die onder een eigen typegoedkeuringskader vallen, worden voor een deel via andere regelgeving geregeld dan de ESPR. De band als afzonderlijk verhandelbaar product — nieuw geproduceerd of als vervangingsband op de markt gebracht — is het soort object waarvoor een eigen productgroep-traject binnen de ESPR wordt overwogen. Voor wie banden importeert, verhandelt of in een wagenpark beheert, is dus vooral van belang te volgen wat er voor de productgroep "banden" specifiek wordt vastgesteld, en niet zonder meer aan te nemen dat een algemene ESPR-verplichting al automatisch geldt.

Wat vaststaat over het moment van invoering

Een harde datum waarop het digitaal productpaspoort voor banden verplicht wordt, is er nog niet. Wat wel vaststaat: banden zijn opgenomen in het ESPR-werkplan 2025-2030, en de gedelegeerde handeling voor deze productgroep wordt daarin voorzien voor 2027. Een gedelegeerde handeling is de stap waarin de Commissie de concrete eisen voor een productgroep vastlegt, inclusief eventuele overgangstermijnen voordat de verplichting daadwerkelijk ingaat. Zolang die handeling niet is gepubliceerd, is er geen wettelijke verplichting tot een paspoort voor banden, en is elke datum die verder gaat dan "verwacht" een inschatting, geen vaststaand gegeven. Zodra de gedelegeerde handeling is gepubliceerd, bepaalt de tekst daarvan zelf vanaf welk moment de verplichting ingaat — dat kan een andere datum zijn dan het jaar waarin de handeling wordt vastgesteld.

Wat te doen tot de datum vaststaat

Voor wie nu al met de vraag zit of dit relevant wordt: het eerste dat te doen staat is het werkplan en de aankondigingen van de Commissie in de gaten houden, specifiek voor de productgroep banden. Zodra een concept-gedelegeerde handeling wordt gepubliceerd, geeft die duidelijkheid over welke banden het precies betreft (bijvoorbeeld op basis van type, toepassing of marktsegment), welke gegevens in het paspoort moeten komen, en vanaf wanneer. Tot die tijd is er geen wettelijke reden om al een paspoort te voeren, maar het is voor bandenimporteurs en groothandel wel praktisch om alvast in kaart te brengen welke productgegevens van fabrikanten beschikbaar zijn — denk aan materiaalsamenstelling, prestatiekenmerken en herkomst — omdat dit type informatie in vrijwel elk scenario de basis vormt voor een toekomstig paspoort. Wagenparkbeheerders die banden inkopen, kunnen in hun overwegingen alvast rekening houden met de mogelijkheid dat leveranciers op termijn paspoortgegevens moeten aanleveren, zonder daar nu al voorwaarden aan te verbinden die niet uit de regelgeving volgen.

Waar dit op is gebaseerd: artikel 1 en artikel 9 ESPR

Deze uitleg volgt uit artikel 1 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781), dat het onderwerp en toepassingsgebied van de verordening vastlegt, en uit artikel 9 van dezelfde verordening, dat het digitaal productpaspoort als instrument introduceert binnen dat kader. Beide artikelen laten zien dat de ESPR een raamwerk biedt waarbinnen per productgroep — via gedelegeerde handelingen — concrete eisen worden vastgesteld. Voor banden is die handeling er nog niet; het werkplan 2025-2030 geeft aan dat deze wordt voorbereid, met een verwachting voor 2027.

Nu concreet

Wie op deze pagina op zoek was naar een bevestiging of ontkenning: die komt op dit moment nog niet. Het meest bruikbare wat nu te doen staat, is deze pagina of het ESPR-werkplan in de gaten houden en de eigen productgegevens alvast op orde brengen, zodat er geen achterstand ontstaat zodra de gedelegeerde handeling voor banden wordt gepubliceerd.