moet ik ook een productpaspoort maken voor testbanden of samples die ik niet verkoop
Testbanden zijn geen afgeronde vraag onder de ESPR
Voor testpartijen en samples die niet op de markt worden gebracht, ligt er nog geen duidelijk uitgewerkt antwoord in de ESPR-tekst zelf. De verordening richt zich op producten die op de markt worden aangeboden of in gebruik worden gesteld binnen de EU (artikel 1 van de ESPR, Verordening (EU) 2024/1781), en de plicht tot een digitaal productpaspoort in artikel 9 hangt daarmee samen. Een band die uitsluitend als test- of monsterexemplaar rondgaat en niet wordt verkocht of anderszins in de handel gebracht, valt dus niet vanzelfsprekend onder dezelfde omschrijving als een band die wél naar een klant, distributeur of eindgebruiker gaat. Maar hoe dat onderscheid in de praktijk precies wordt getrokken voor testpartijen, staat nog niet uitgewerkt in de gedelegeerde handeling voor banden — die moet die invulling nog geven.
Voor wie dit relevant is, en voor wie niet
Deze vraag speelt vooral bij fabrikanten en importeurs die banden laten testen voordat een lijn in productie gaat, bij groothandels die samples ontvangen om te beoordelen, en bij wagenparkbeheerders die een proefpartij uitproberen voordat ze een grotere order plaatsen. Voor al deze partijen geldt: zolang een band niet op de markt wordt aangeboden — dus niet verkocht, verhuurd of anderszins overgedragen aan een derde in het kader van een commerciële activiteit — ligt de nadruk van de verordening op producten die die stap wél maken. Artikel 1 van de ESPR omschrijft het toepassingsgebied in termen van producten die op de markt worden gebracht of in gebruik worden gesteld, en dat is een andere situatie dan een band die intern blijft voor kwaliteitscontrole of ontwikkeling.
Dit betekent niet dat elke band die "test" heet, buiten schot blijft. Een partij die wordt aangeduid als sample maar in de praktijk toch aan klanten wordt geleverd — bijvoorbeeld als proefzending die de klant mag houden of doorverkopen — bevindt zich dichter bij de situatie van een gewoon marktproduct. Het gaat dus om wat er feitelijk met de band gebeurt, niet om het label dat een bedrijf er intern op plakt. Voor wie twijfelt of een bepaalde bandcategorie überhaupt onder de ESPR valt, is de bredere uitleg op Welke producten van de bandenbranche vallen onder de ESPR? een logisch startpunt, omdat die vraag los staat van het test-versus-verkoop-onderscheid en eerst beantwoord moet worden.
Wat er nu vaststaat en wat nog moet worden ingevuld
Een vaste datum voor de invulling van dit onderdeel is er niet. De ESPR zelf is de kaderverordening; de concrete verplichtingen voor banden — inclusief eventuele uitzonderingen voor test- en sample-partijen — moeten nog worden vastgelegd in een gedelegeerde handeling die specifiek op banden is toegesneden. Die handeling is er nog niet. Zodra die gepubliceerd wordt, zal daarin naar verwachting ook staan hoe smal of breed het toepassingsgebied wordt afgebakend, en of testpartijen daarin expliciet worden genoemd. Tot die tijd is de veiligste beschrijving: de kaderverordening geeft de hoofdlijn (producten die op de markt komen), maar de fijnmazige invulling voor een specifieke situatie zoals testbanden ontbreekt nog. Meer over hoe dat proces werkt en waarom die gedelegeerde handeling zoveel gewicht draagt, staat op Wat is een gedelegeerde handeling en waarom bepaalt die wat ik moet doen?. Voor het algemene tijdpad van de verplichting voor banden is er de pagina Wanneer wordt het productpaspoort verplicht voor banden?.
Hoe dit in de praktijk te benaderen
Wie nu met testpartijen of samples werkt, kan eerst vaststellen of de betreffende banden ooit de status van "op de markt gebracht" krijgen — dus of ze uiteindelijk verkocht, verhuurd of overgedragen worden aan een klant buiten de eigen organisatie. Blijft een partij volledig intern, bijvoorbeeld voor laboratoriumtests of interne kwaliteitscontrole, dan is de kans dat daar een paspoolplicht op rust kleiner dan bij een partij die uiteindelijk bij een garage, groothandel of wagenpark terechtkomt. Vervolgens is het zinvol om te kijken of de eigen bandenlijn sowieso onder de categorieën valt die de ESPR beoogt te reguleren; dat is een vraag die losstaat van het test-aspect en die beantwoord wordt op Geldt het digitaal productpaspoort voor mijn banden?. Daarna is het een kwestie van de publicatie van de gedelegeerde handeling volgen, omdat die waarschijnlijk pas de concrete afbakening geeft voor grensgevallen zoals testpartijen. Tot die publicatie is er geen tekst die met zekerheid zegt dat samples wel of niet zijn vrijgesteld, en iedere uitspraak die verder gaat dan dat, loopt op de zaken vooruit.
Waar dit op is gebaseerd: artikel 1 en artikel 9 van de ESPR
De basis voor deze uitleg ligt in artikel 1 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781), dat het onderwerp en de werkingssfeer van de verordening vastlegt in termen van producten die op de markt worden aangeboden of in gebruik worden gesteld, en in artikel 9, dat de verplichting tot een digitaal productpaspoort koppelt aan diezelfde marktintroductie. Voor banden specifiek moet de gedelegeerde handeling nog verschijnen die deze algemene lijn vertaalt naar concrete productcategorieën, gegevenseisen en eventuele uitzonderingen.
Wie dit voor de eigen situatie scherp wil krijgen, doet er goed aan de publicatie van die gedelegeerde handeling in de gaten te houden en tot die tijd na te gaan of de eigen testpartijen daadwerkelijk buiten elke vorm van marktintroductie blijven.
Waar dit op gebaseerd is
- Verordening (EU) 2024/1781 (ESPR), artikel 1 (onderwerp en toepassingsgebied)
- Verordening (EU) 2024/1781 (ESPR), artikel 9 (digitaal productpaspoort)
De verordening zelf staat op EUR-Lex. Wij verwijzen per bewering; u hoeft ons niet te geloven.
Wat u concreet moet doen
Wat er van u wordt verwacht
De ESPR koppelt de verplichting tot een digitaal productpaspoort aan het op de markt aanbieden van een product. Artikel 1 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) omschrijft het toepassingsgebied in die termen: het gaat om producten die op de markt worden aangeboden of in gebruik worden gesteld. Testbanden en samples die niet worden verkocht of anderszins in het verkeer worden gebracht, vallen naar hun aard buiten die omschrijving. De tekst van de verordening richt zich op producten die de weg naar de gebruiker of de handel afleggen — niet op exemplaren die in een testfase, een laboratorium of een ontwikkeltraject blijven.
Dat is het uitgangspunt. Wat er in de praktijk precies onder "op de markt aanbieden" valt, en waar de grens ligt tussen een test en een eerste levering, wordt verder ingevuld via de gedelegeerde handeling die specifiek voor banden komt. Zolang die er niet is, is er geen productgroep-specifieke tekst die banden-testpartijen met naam noemt.
Testbanden die de fabriek niet verlaten
Banden die intern worden getest — op een testbaan, in een lab, bij ontwikkelwerk voor een nieuw profiel — worden niet aangeboden aan een afnemer. Voor een bedrijf van 10 tot 100 medewerkers dat zelf compounds of profielen ontwikkelt, betekent dit dat er voor die interne testfase praktisch gezien geen paspoort hoeft te worden samengesteld, omdat het product de status van "op de markt aanbieden" nog niet heeft.
Samples die naar een klant of distributeur gaan
Hier wordt het minder scherp. Een sample dat naar een potentiële afnemer wordt gestuurd — bijvoorbeeld om te laten beoordelen vóór een grotere order — lijkt op het eerste gezicht een test, maar het verlaat wel het bedrijf en komt bij een derde terecht. Of dat als "op de markt aanbieden" telt, hangt af van hoe die handeling feitelijk wordt ingericht: gaat het om een gratis proefexemplaar zonder commerciële transactie, of om een eerste levering die al onderdeel is van een verkooptraject? De verordening zelf maakt dat onderscheid niet met zoveel woorden voor banden specifiek; dat soort praktische afbakening is precies waar een gedelegeerde handeling voor bedoeld is, zoals ook toegelicht op de pagina over wat een gedelegeerde handeling is en waarom die bepaalt wat er moet gebeuren.
Testpartijen voor typegoedkeuring of homologatie
Banden die in kleine aantallen worden geproduceerd voor typegoedkeuringstests bij een voertuigfabrikant zitten in een tussenpositie: ze worden niet aan een consument verkocht, maar wel geleverd aan een derde partij voor een specifiek doel. Bedrijven die dit soort leveringen doen, doen er praktisch gezien goed aan om vast te leggen dat het om een testpartij gaat en niet om een reguliere levering, tot duidelijk is hoe de gedelegeerde handeling dit soort gevallen behandelt.
Documentatie bijhouden, ook zonder paspoort
Ook wanneer een paspoort (nog) niet nodig is voor een testpartij, blijft het praktisch waardevol om de gegevens die normaal in het paspoort zouden komen — samenstelling, testresultaten, productiedatum — intern beschikbaar te houden. Artikel 9 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) omschrijft welke soort informatie een paspoort bevat; die informatie is voor testpartijen vaak al aanwezig in labdossiers en kan later dienen als basis, mocht een partij toch een commerciële bestemming krijgen.
Waar het misgaat in de praktijk
Een eerste situatie waarin het misgaat: een sample dat "gratis" naar een distributeur gaat, wordt in de administratie toch als verkoop geboekt (bijvoorbeeld tegen een symbolisch bedrag), waardoor de status van testexemplaar feitelijk vervalt zonder dat iemand dat heeft opgemerkt.
Een tweede: testbanden die na de testfase alsnog in de reguliere voorraad terechtkomen en verkocht worden, zonder dat er ooit een paspoort is klaargezet. Op het moment van verkoop is het product niet langer een test, maar een regulier verkocht product — en dan geldt de verplichting alsnog, met alle gegevens die op dat late moment nog verzameld moeten worden.
Een derde situatie: een importeur bestelt een testpartij bij een fabrikant buiten de EU voor eigen kwaliteitscontrole, maar de partij wordt vervolgens deels doorverkocht als "B-keus" tegen lagere prijs. Die verkoop valt niet meer onder de testuitzondering, ook al begon de partij als test.
Een vierde: bedrijven gaan ervan uit dat "geen verkoop aan consumenten" gelijk staat aan "geen plicht", terwijl een levering aan een andere onderneming — bijvoorbeeld aan een wagenparkbeheerder die een proefopstelling test — evengoed als op de markt aanbieden kan gelden zodra er een commerciële relatie achter zit.
Een vijfde: er wordt geen onderscheid vastgelegd tussen "test" en "eerste levering", waardoor bij een controle achteraf niet meer aan te tonen is welke status een partij band destijds had.
Wat u kunt vastleggen
- Een interne definitie van wat binnen het bedrijf als "test" of "sample" geldt, en wanneer een partij die status verliest (bijvoorbeeld bij doorverkoop).
- Een registratie per testpartij: doel van de test, ontvanger, aantal stuks, en of er een commerciële tegenprestatie is.
- De labgegevens en testresultaten die al beschikbaar zijn, zodat deze later als basis kunnen dienen mocht een paspoort toch nodig worden — zie ook welke gegevens daarin normaal thuishoren op de pagina over de gegevens die in het productpaspoort van banden komen.
- Een afspraak met distributeurs of testpartners over wat er gebeurt als een sample toch verkocht wordt, en wie in dat geval verantwoordelijk is voor het samenstellen van het paspoort.
- Een overzicht van welke bandtypes en -maten het bedrijf normaal onder de verplichting laat vallen, ter vergelijking met testpartijen — bruikbaar naast de bredere vraag of het productpaspoort voor de eigen banden geldt.
- Een notitie over de status van dit onderwerp: zolang de gedelegeerde handeling voor banden niet is gepubliceerd, is er geen productgroep-specifieke bevestiging van hoe testpartijen precies behandeld worden, en dat kan worden opgevolgd via de pagina over wanneer het productpaspoort verplicht wordt voor banden.
Dit is geen juridisch advies. Deze pagina geeft algemene informatie over de regelgeving waar dit platform over gaat. Wij kennen uw situatie niet. Bij twijfel over uw eigen geval raadpleegt u een jurist of de bevoegde toezichthouder.
Geschreven met AI op basis van de bronnen hierboven, gecontroleerd door een mens op 2026-09-05. Klopt er iets niet? Laat het weten — correcties krijgen voorrang.